Mỗi dịp cuối năm, câu hỏi “thưởng Tết có tính thuế TNCN không?” luôn khiến nhiều doanh nghiệp lúng túng khi vừa muốn đãi ngộ nhân sự, vừa lo rủi ro về thuế. Thưởng sai cách có thể làm tăng chi phí ngoài dự kiến hoặc phát sinh vi phạm không đáng có. Trong bài viết này, CEO360 phân tích rõ quy định pháp luật hiện hành, cách tính thuế đối với tiền thưởng Tết và các hướng xử lý thực tế giúp doanh nghiệp vừa tuân thủ đúng luật, vừa tối ưu chi phí một cách hợp pháp.
Hiểu khái niệm và quy định pháp lý liên quan
Để hiểu sâu gốc rễ của vấn đề thưởng tết có tính thuế TNCN không, điều quan trọng là phải nắm vững các khái niệm và cơ sở pháp lý nền tảng.
Khái niệm tiền thưởng theo Bộ luật Lao động
Theo Điều 104 Bộ luật Lao động 2019, tiền thưởng là khoản tiền hoặc tài sản hoặc bằng các hình thức khác mà người sử dụng lao động thưởng cho người lao động. Khoản thưởng này dựa trên kết quả sản xuất, kinh doanh và mức độ hoàn thành công việc của người lao động.
Quy chế thưởng do người sử dụng lao động quyết định và công bố công khai tại nơi làm việc sau khi tham khảo ý kiến của tổ chức đại diện người lao động tại cơ sở. Như vậy, thưởng Tết về bản chất là một dạng tiền thưởng.
ThuếTNCN là gì?
Thuế TNCN là viết tắt của thuế thu nhập cá nhân. Đây là loại thuế trực thu, được nhà nước thu đối với khoản thu nhập của cá nhân cư trú và không cư trú tại Việt Nam, dựa trên tổng số tiền mà cá nhân đó kiếm được từ các nguồn hợp pháp.
Đối tượng nộp thuế là người có thu nhập từ tiền lương, tiền công, kinh doanh, đầu tư vốn, chuyển nhượng vốn, chuyển nhượng bất động sản, trúng thưởng, bản quyền, nhượng quyền thương mại…
Cơ sở pháp lý xác định thuế TNCN với tiền thưởng
Văn bản pháp lý cốt lõi quy định về vấn đề này là Thông tư 111/2013/TT-BTC hướng dẫn thực hiện Luật Thuế thu nhập cá nhân. Cụ thể, tại Điểm e, Khoản 2, Điều 2, các khoản thưởng bằng tiền hoặc không bằng tiền dưới mọi hình thức đều được xem là thu nhập chịu thuế.
Điều này bao gồm cả thưởng Tết, thưởng cuối năm, thưởng hiệu suất (KPIs), thưởng sáng kiến… trừ các khoản tiền thưởng kèm theo danh hiệu được Nhà nước phong tặng, giải thưởng quốc gia, quốc tế được Chính phủ Việt Nam thừa nhận. Đây chính là căn cứ pháp lý quan trọng nhất để xác nhận việc thưởng tết có tính thuế tncn không.
Thưởng Tết có tính thuế TNCN không? Câu trả lời ngắn gọn
Có. Dựa trên các quy định đã nêu, mọi khoản thưởng Tết bằng tiền mặt hay hiện vật mà doanh nghiệp chi trả cho người lao động đều được cộng vào thu nhập chịu thuế trong kỳ tính thuế (tháng hoặc quý) mà người lao động nhận được khoản thưởng đó. Doanh nghiệp có nghĩa vụ khấu trừ số thuế TNCN phải nộp trước khi chi trả thu nhập cho nhân viên.
Tuy nhiên, trên thực tế, cách khấu trừ và tính thuế đối với tiền thưởng Tết không hoàn toàn giống nhau trong mọi trường hợp. Nghĩa vụ thuế sẽ phụ thuộc vào loại hợp đồng lao động, hình thức chi trả và thời điểm người lao động thực nhận khoản thưởng. Do đó, doanh nghiệp cần hiểu rõ từng tình huống cụ thể để áp dụng đúng quy định.
Việc hiểu rõ thưởng tết có tính thuế TNCN không chỉ là bước đầu. Cách khấu trừ và tính thuế sẽ phụ thuộc vào nhiều yếu tố như loại hợp đồng lao động hay hình thức chi trả.
Hướng dẫn cách tính thuế TNCN đối với thưởng tết
Việc khấu trừ thuế TNCN từ tiền thưởng Tết phụ thuộc vào loại hợp đồng lao động mà nhân viên đã ký với doanh nghiệp. Đây là phần cốt lõi để doanh nghiệp áp dụng đúng sau khi đã biết thưởng tết có tính thuế TNCN không.
Trường hợp 1: Người lao động ký hợp đồng từ 3 tháng trở lên
Với nhóm này, tiền thưởng Tết sẽ được cộng dồn vào tiền lương của tháng nhận thưởng để tính thuế theo biểu thuế lũy tiến từng phần.
Công thức xác định như sau:
- Tổng thu nhập chịu thuế trong tháng = Thu nhập từ tiền lương + Tiền thưởng Tết
- Thu nhập tính thuế = Tổng thu nhập chịu thuế – Các khoản giảm trừ (giảm trừ gia cảnh cho bản thân, người phụ thuộc, tiền đóng bảo hiểm, quỹ hưu trí tự nguyện, các khoản đóng góp từ thiện…)
- Số thuế TNCN phải nộp = Thu nhập tính thuế x Thuế suất theo biểu lũy tiến
Trường hợp 2: Người lao động không ký hợp đồng hoặc hợp đồng dưới 3 tháng
Đối với cá nhân không ký hợp đồng lao động hoặc ký hợp đồng lao động dưới 3 tháng có tổng mức trả thu nhập từ 2.000.000 đồng/lần trở lên, doanh nghiệp sẽ khấu trừ thuế trực tiếp theo tỷ lệ 10% trên tổng thu nhập trước khi chi trả.
Bảng tóm tắt và ví dụ minh họa
Để dễ hình dung, hãy xem xét ví dụ sau:
- Bà An có hợp đồng lao động không xác định thời hạn.
- Lương tháng 1/2026 (đã trừ bảo hiểm bắt buộc): 25.000.000 VNĐ.
- Thưởng Tết nhận trong tháng 1/2026: 40.000.000 VNĐ.
- Bà An có 1 người phụ thuộc (giảm trừ 4.400.000 VNĐ).
| Khoản mục | Số tiền (VNĐ) |
| Tổng thu nhập chịu thuế (Lương + Thưởng) | 65.000.000 |
| Các khoản giảm trừ | |
| Giảm trừ bản thân | 11.000.000 |
| Giảm trừ người phụ thuộc (1 người | 4.400.000 |
| Tổng giảm trừ. 15.400.000 | |
| Thu nhập tính thuế (65.000.000 – 15.400.000) | 49.600.000 |
| Số thuế TNCN phải nộp (tính theo biểu lũy tiến) | 8.820.000 |
Mẹo tối ưu thuế & chi phí cho doanh nghiệp
Biết rằng thưởng tết có tính thuế TNCN không là chưa đủ, nhà quản lý cần có chiến lược để tối ưu. Doanh nghiệp hoàn toàn có thể thiết kế chính sách thưởng hợp lý hơn về thuế.
Từ góc độ quản trị chi phí, doanh nghiệp hoàn toàn có thể chủ động thiết kế chính sách thưởng Tết theo hướng hợp lý hơn về thuế. Thay vì chi trả toàn bộ bằng tiền mặt, doanh nghiệp có thể kết hợp các khoản phúc lợi hiện vật phù hợp với quy định để hạn chế gia tăng thu nhập chịu thuế. Bên cạnh đó, việc sử dụng đúng các khoản hỗ trợ có định mức miễn thuế, xây dựng và vận hành quỹ khen thưởng – phúc lợi bài bản, cũng như thực hiện khấu trừ và kê khai đúng thời điểm sẽ giúp doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro và tránh các khoản phạt không đáng có.
- Phân bổ phúc lợi: Thay vì thưởng tiền 100 %, kết hợp quà Tết hiện vật ≤ 1 tr đ/người để giảm thu nhập chịu thuế.
- Sử dụng khoản hỗ trợ điện thoại, trang phục có định mức miễn thuế (≤ 5 tr đ/người/tháng với trang phục).
- Lập quỹ khen thưởng, phúc lợi: Trích tối đa 3 % lợi nhuận sau thuế; khoản chi từ quỹ không bị giới hạn tỷ lệ khi khấu trừ thuế TNDN nhưng vẫn phải tính TNCN nếu bằng tiền mặt → ưu tiên hiện vật.
- Lịch nộp & khấu trừ: Khấu trừ ngay khi chi; kê khai tờ khai tháng/ quý theo doanh thu; quyết toán 90 ngày sau năm tài chính để tránh phạt chậm nộp 0,03 %/ngày.
- Ghi nhận chi phí hợp lệ: Hóa đơn, chứng từ chuyển khoản, nghị quyết HĐQT/điều lệ thưởng rõ ràng.
Góc nhìn quản trị: Doanh nghiệp nên tiếp cận thưởng Tết như thế nào?
Ngoài việc tuân thủ các quy định về thuế, cách doanh nghiệp hoạch định và truyền thông chính sách thưởng Tết còn phản ánh tầm nhìn và văn hóa của tổ chức. Đây không chỉ là một nghiệp vụ kế toán-nhân sự cuối năm, mà là một công cụ quản trị chiến lược.
1. Coi thưởng Tết là một khoản đầu tư, không phải chi phí
Thay vì nhìn nhận thưởng Tết như một khoản chi phí bắt buộc phải cắt giảm, các nhà lãnh đạo nên xem đây là một khoản đầu tư vào tài sản giá trị nhất: con người. Một chính sách thưởng công bằng và hợp lý sẽ mang lại lợi tức đầu tư (ROI) thông qua:
- Gia tăng động lực: Ghi nhận nỗ lực cả năm, thúc đẩy nhân viên cống hiến hơn trong năm tiếp theo.
- Tăng tỷ lệ giữ chân nhân tài: Nhân viên cảm thấy được trân trọng sẽ có xu hướng gắn bó lâu dài, giảm chi phí tuyển dụng và đào tạo lại.
- Xây dựng thương hiệu nhà tuyển dụng: Một chính sách đãi ngộ tốt sẽ thu hút nhân sự giỏi trên thị trường.
2. Xây dựng chính sách thưởng minh bạch và công bằng
Sự mập mờ trong chính sách thưởng là nguồn gốc của những đồn đoán và bất mãn nội bộ. Một hệ thống thưởng hiệu quả phải dựa trên các tiêu chí rõ ràng, được truyền thông công khai.
- Quy chế rõ ràng: Xây dựng quy chế thưởng dựa trên các chỉ số đo lường được (KPIs), hiệu suất công việc, và kết quả kinh doanh chung của công ty.
- Công bằng: Đảm bảo các tiêu chí được áp dụng nhất quán cho tất cả các vị trí, phòng ban tương đương.
- Truyền thông hiệu quả: Công bố quy chế thưởng từ đầu năm để mọi nhân viên đều nắm rõ “luật chơi” và có mục tiêu phấn đấu.
3. Gắn kết thưởng với truyền thông nội bộ
Cách doanh nghiệp truyền thông về khoản thưởng cũng quan trọng như chính số tiền thưởng. Đừng chỉ đơn giản là chuyển khoản. Hãy biến nó thành một sự kiện ghi nhận và truyền cảm hứng.
- Ghi nhận công khai: Trong buổi họp cuối năm, hãy vinh danh những cá nhân, tập thể có đóng góp xuất sắc.
- Chia sẻ về kết quả kinh doanh: Giải thích rõ khoản thưởng năm nay phản ánh kết quả kinh doanh của công ty như thế nào. Điều này giúp nhân viên cảm thấy họ là một phần trong thành công (hoặc thách thức) chung của tổ chức.
- Truyền tải thông điệp cho năm mới: Sử dụng dịp này để chia sẻ về định hướng, mục tiêu của công ty trong năm tới và kêu gọi sự đồng hành của đội ngũ.
Tiếp cận thưởng Tết với một tư duy chiến lược sẽ giúp doanh nghiệp không chỉ giải quyết được bài toán về thuế mà còn biến nó thành đòn bẩy mạnh mẽ để xây dựng đội ngũ vững mạnh và văn hóa doanh nghiệp tích cực.
Câu hỏi thường gặp về thuế TNCN với thưởng tết
Đây là những thắc mắc phổ biến nhất xoay quanh chủ đề thưởng tết có tính thuế TNCN không được quan tâm
1. Thưởng Tết bằng phiếu mua hàng có tính thuế?
Có. Phiếu mua hàng quy đổi tiền có tính thuế TNCN, trừ trường hợp giá trị ≤ 1 triệu đ/năm.
2. Công ty ghi là “lương tháng 13” thay vì “thưởng tết” thì có khác biệt gì không?
Không. Về bản chất, dù tên gọi là gì, đây vẫn là khoản thu nhập người lao động nhận được từ doanh nghiệp ngoài tiền lương, và câu trả lời cho việc thưởng tết có tính thuế TNCN không vẫn được áp dụng.
3. Doanh nghiệp có thể “hỗ trợ” nhân viên một phần thuế TNCN không?
Có, thông qua hình thức trả lương “gross” (thu nhập trước thuế). Tuy nhiên, doanh nghiệp cần hiểu rằng khoản thuế trả thay cho nhân viên cũng sẽ được coi là thu nhập của nhân viên và phải được quy đổi thành thu nhập chịu thuế.
4. Nếu thưởng tết được chi trả sau thời điểm quyết toán thuế năm thì xử lý thế nào?
Khoản thưởng được tính vào thu nhập chịu thuế của năm mà người lao động thực nhận. Ví dụ, thưởng Tết năm 2025 nhưng chi trả vào tháng 2/2026 thì sẽ được tính vào thu nhập chịu thuế của năm 2026.
5. Cá nhân nhận thưởng nhưng chưa có mã số thuế phải làm gì?
Doanh nghiệp khấu trừ 10 % & hỗ trợ đăng ký MST để được quyết toán giảm thuế sau.
Kết luận
Với câu hỏi “thưởng Tết có tính thuế TNCN không?”, câu trả lời là có, và đây là nghĩa vụ pháp lý mà doanh nghiệp không thể bỏ qua. Tuy nhiên, điều quan trọng hơn nằm ở cách doanh nghiệp tiếp cận và xử lý khoản thưởng này trong tổng thể chính sách đãi ngộ. Vấn đề thưởng tết có tính thuế TNCN không sẽ không còn là nỗi lo nếu được chuẩn bị kỹ lưỡng.
Khi nắm vững quy định, tính toán đúng cách và thiết kế chính sách thưởng phù hợp, doanh nghiệp không chỉ tránh được rủi ro về thuế mà còn chủ động kiểm soát chi phí nhân sự. Ở góc độ quản trị, thưởng Tết không đơn thuần là khoản chi cuối năm, mà là một công cụ thể hiện năng lực quản lý tài chính, sự minh bạch và cam kết lâu dài của doanh nghiệp đối với người lao động.
